شما اینجایید
خانه > دانستنی ها > واحد پول ایران از گذشته تا امروز

واحد پول ایران از گذشته تا امروز

واحد پول ایران از گذشته تا امروز

واحد پول در معاملات روزانه اقتصادی در کشورهای مختلف کاربرد زیادی دارد در واقع واحدی است که ارزش کالا ها و خدمات مختلف را ارزیابی می نماید. در حال حاضر تمامی کشور های دنیا واحد پولی مخصوص به خود را دارند و البته ایران هم از واحد ریال استفاده می کند که در مورد تغییر آن بحث و جدل های مختلی مطرح است.

تاریخچه ریال

ریال نخستین بار در سال ۱۷۹۸ میلادی معروف شد، و آن سکه‌ای جهانی بود که ۱۲۵۰ دینار یا یک‌هشتم تومان ارزش داشت. از سال ۱۸۲۵ ریال از رواج افتاد و به‌جای آن قران، که معادل هزار دینار (یک‌دهم تومان) ارزش داشت، رواج یافت (به‌این‌ترتیب، واحد پول ایران وارد سیستم اعشاری شد). در سال ۱۹۳۲ (۱۳۱۱ خورشیدی) ریال جایگزین قران شد. همچنین به صد دینار جدید تقسیم‌پذیر بود.

واحد پول ایران در زمان محمدشاه قاجار (۱۲۵۰–۱۲۶۴ هـ. ق) از مسکوکات نقره و معادل ۱۲۵ دینار بود. در اواخر قاجاریه معادل یک قران و پنج شاهی بود.

واحد پول ایران از سدهٔ هفتم هجری تا زمان اوایل حکومت پهلوی دینار بود. یک تومان واحد شمارش برای دینار و برابر ده قران یا ده‌هزار دینار بود.

در سال ۱۳۰۸ ناگهان واحد پول «تومان» کنار گذاشته شد و واحد «ریال»، که ریشهٔ اسپانیایی و پرتغالی دارد و سابقهٔ تاریخی در ایران نداشت، به‌عنوان واحد رسمی پول برگزیده شد. ریال در میان مردم مقبولیت و رواج نیافت و مردم ایران ۱۰ ریال را یک تومان فرض کردند و در میان مردم، واژگان تومان و قران (تُمَن و قِرون) کاربرد دارد و واحدهای رسمی ریال و دینار در محاورات مردم استفاده نمی‌شود. حتی در میان رسانه‌های ایران و مسئولان کشوری نیز استفاده از تومان مرسوم‌تر است. قبل از تبدیل واحدهای پولی به دستگاه اعشاری در سال ۱۹۳۲ (۱۳۱۱ خورشیدی)، سکه‌ها و واحدهای پولی که در جدول زیر آمده‌اند مورد استفاده بودند، و برخی از این الفاظ هنوز کاربردهایی در زبان ایرانیان و ضرب‌المثل‌های ایرانی دارند. جدول زیر به شما نشان می دهد در دوره های مختلف تاریخی ایرانیان از چه واحد های پولی ای استفاده می کرده اند.

نام واحد پول

دوره

شرح

دریکهخامنشیانسکه طلا به وزن ۳۵/۸ گرم
درهمهخامنشیانمعادل۹۳% گرم طلا –اخذ شده از دراخمه یونانی
درمساسانیاندرم فارسی دراخمه یا درهم است. در این زمان از فلز نقره ضرب می شد.
دینارساسانیانبرابر ۲۰ درم است. فلز آن طلا بود.
پشیزساسانیانسکه مسین زمان ساسانیان.
زر و دینار جعفریهارون الرشیدجعفربن یحیی برمکی سکه ها را ضرب کرد و به نام او رایج بود
زردهیاصطلاحی برای برابری مقدار سکه با طلا بوده است
زر شش سریاصطلاحی برای برابری مقدار سکه با طلا بوده است
عباسیصفویهضرب فلز نقره-واحد پول- معادل چهار شاهی-دو صناری-دوصد دینار
نیم عباسیصفویهصد دینار
صنارمخفف صد دیناراست. سکه ای از مس معادل دو شاهی
شاهیصفویهپنجاه دینار (واحد پولدر زمان قاجار)
بیستیصفویه۵/۲ بیستی معدل یک شاهی است (شکل این سکه بیضی بود)
غاز بیکی-غازیکهصفویهیک دهم شاهی (تمام سکه ها مدور بودند به جز بیستی)
محمودیسلطان محمود غزنویبرابری آن معلوم نیست . فلز نقره بوده (تاورینه در سفرنامه خود نوشته)
یک پولقاجاریهسکه های کوچک مسین
شاهیقاجاریهمعادل دو پول
دینارقاجاریهصد دینار برابر با دوشاهی
عباسیقاجاریهمعادل چهار شاهی
پنج شاهی نقرهقاجاریهمعادل ربع قران
ده شاهی نقرهقاجاریهمعادل نیم قران
قرانقاجاریهواحد پول ایران در عهد قاجاریه و اوایل پهلوی-نقره به وزن ۲۴ نخود-کلمه عربی معادل هزار دینار
تومانقاجاریهکلمه ترکی مغولی سکه ای معادل ۱۰ قران
پناه ابادقاجاریهسکه ای نقره که در پناه اباد شوش ضرب شده است و بعدا به پناباد رواج یافت معادل نیم ریال
اشرفیقاجاریهسکه  طلای ایران وزن ان ۱۸ نخود
پنج هزاریقاجاریهنیم مثقال طلا (۱۲ نخود)
دو هزاریقاجاریهربع مثقال طلا (۶ نخود)
غاز-قازقاجاریهکوچکترین واحد پول زمان قاجار (پنج غاز که پنغاز می گفتند) یک دهم شاهی
چندکقاجاریهبرابر دوغاز
ریالقاجاریه، پهلوی، جمهوری اسلامیاخذ شده از زبان اسپانیایی-معادل با یک قران و پنج شاهی بود این کلمه از زمان تسلط اسپانیایی ها و پرتغالی ها در خلیج فارس در مراوده ایشان با مردم جنوب ایران رواج یافت و اکنون واحد پول ایران است

(جزیره هرمز یکصد سال در اختیار پرتغالی ها بود ۱۵۱۴)

منبع:

نوتیف
امیدوارم مطالب نوتیف برایتان مفید واقع شده باشد. با عضویت در خبرنامه نوتیف مطالب تازه ما را در اینباکس خود داشته باشید. کانال ما در تلگرام هم راه سریع و مطمئنی برای آگاهی از مطالب ماست. *** من رضا حیدری مدیر وب سایت نوتیف هستم. همکنون مشغول به تحصیل در رشته کارشناسی ارشد نرم افزار بوده و به دنیای فناوری علاقه مندم به همین دلیل در نوتیف به دنبال نشر و ترویج موضوعات روز دنیای فناوری بخصوص موضوعات مرتبط با دنیای موبایل، اینترنت، کامپیوتر هستم. در کنار اینها گاهی هم گریزی به دیگر موضوعات مهم خواهیم زد که خالی از لطف نخواهد بود. با نوتیف همراه باشید بودن با شما افتخار بزرگی برای ماست.

پاسخ دهید

17 − 5 =

Top